Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο

ART & LIFE

Δημοτικό Θέατρο Πειραιά: Πόσες νεανικές ματιές χωράει μια ιστορική σκηνή;

Τι γυρεύουν μικρομηκάδες (οι παθιασμένοι δημιουργοί ταινιών μικρού μήκους) στο θέατρο;
ART & LIFE
Τρί, 03/07/2018 - 11:15
Γράφει το Newsroom
Η ομάδα δημιουργών Θεατρικά Αναλόγια, στο δημοτικό θέατρο Πειραιά

Πώς μπορεί κάποιος να αποτυπώσει το ρυθμικό ή το άρρυθμο της ζωής μας στη σκηνή; Τις σχέσεις αγάπης και ανταγωνισμού της καθημερινότητας; Τον ωχαδελφισμό μας και την ηδονοβλεψία μας; Το τέρας που κατοικεί μέσα μας;

Γράφει ο Μιχάλης Ηλιάδης

Τα νέα ελληνικά θεατρικά έργα τα έχουν αποτυπώσει και κρίνει όλα αυτά. Έμενε μόνον μια νέα ματιά για να τους δώσει ένταση και – νεανικό – πάθος. Και στην αποτύπωση και στην κριτική. Το Δημοτικό Θέατρο Πειραιά, χάρη στο Πρόγραμμα «Δημιουργία και καθιέρωση - Η δυναμική του Ελληνικού Λόγου στο Θέατρο» (2018-2020), από το Μάρτιο μέχρι τις αρχές Ιουνίου, με παραστάσεις ανοιχτές στο κοινό (σε όλες τις φάσεις δημιουργίας της θεατρικής πράξης) και με θεατρικά αναλόγια ανοιχτό, όλα με ελεύθερη είσοδο, κατάφερε να δώσει τόπο και στην αποτύπωση και στο – νεανικό – πάθος. Και να καταδείξει, εν τέλει, πόσο μας αφορά, ακόμη και πάντα, η νέα ελληνική θεατρική δημιουργία, από τον «πατριάρχη» Ιάκωβο Καμπανέλλη μέχρι σήμερα, και πως μπορούμε να την δούμε με νέα ματιά και έτσι να την ξαναδούμε εξαρχής. Αυτή εδώ, λοιπόν, είναι η αποτίμησή του.

Τι γυρεύουν μικρομηκάδες (ξέρετε, οι παθιασμένοι δημιουργοί ταινιών μικρού μήκους που σαρώνουν καταρχάς το Φεστιβάλ της Δράμας) στο θέατρο; Αυτή τη νέα ματιά και το πάθος, είναι η απάντηση. Το ζητούμενο, δηλαδή στο πρόγραμμα (ΕΣΠΑ) του Δημοτικού Θεάτρου Πειραιά, που θα συνεχιστεί και του χρόνου και τον επόμενο χρόνο τέτοια εποχή. Μικρομηκάδες, κατά κύριο λόγο, ανέλαβαν το έργο – για κάποιους ήταν παρθενική τους εμφάνιση στο θέατρο – έξι αναλογίων, με εμβληματικά ή πολύ νέα ελληνικά θεατρικά έργα. Ο Τσιμάρας Τζανάτος και η Νίνα Ράπη (είδαμε και το σπονδυλωτό «Splinter» της στο Αργώ, φέτος) έδωσαν τον… νέο τους εαυτό στο πρόγραμμα. Ολοκαίνουργια έργα. Ενώ εμβληματικά έργα από όλες τις εποχές αυτού που ονομάζουμε σύγχρονο ελληνικό θεατρικό έργο έδωσαν το στίγμα τους στο ίδιο πρόγραμμα. Γενικό συμπέρασμα; Κανένας από τους νέους σκηνοθέτες – για το θέατρο τουλάχιστον – δεν έφτιαξε απλώς ένα αναλόγιο. Ανάγνωση του έργου, δηλαδή. Όλοι έπλασαν σκηνικά και ερμηνευτικά, κάποτε και μουσικά και δημιουργικά (με συντμήσεις και νέες ματιές) ολόκληρες παραστάσεις από τα αναλόγια που τους ανατέθηκαν από το Δημοτικό Θέατρο Πειραιά.

Πέρα από τα πλήρως σκηνοθετημένα, κατά το πρόγραμμα, έργα, την «Αυλή των Θαυμάτων» του Ιάκωβου Καμπανέλλη σε σκηνοθεσία Κοραή Δαμάτη, το  «Ενυδρείο» του Κώστα Μουρσελά, σε σκηνοθεσία Άσπας Τομπούλη και την «Πείνα» του πολύ νεώτερου Χαράλαμπου Γιάννου σε σκηνοθεσία Βαγγέλη Λάσκαρη (είδαμε στο Vault τον εξαίρετο «Μάρτυρά» του, που έφερε τον ίδιο και την ομάδα του provaT.O., ως την θρυλική Schaubuehne), η θεατρική δημιουργία είχε έτσι κι άλλες εκφράσεις στο ιστορικό θέατρο του Πειραιά. Οι οποίες σχεδιάζεται να παρουσιαστούν ξανά, στο πλαίσιο ειδικού νεανικού φεστιβάλ, τον Σεπτέμβριο στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά, ύστερα από την επιτυχία τους. Άλλωστε πάνω από 7.000 θεατές έδωσαν το «παρών» μόνον στις αρχικές παραστάσεις. Μαζί και πολλοί μαθητές.

Μικρογραφία

Έχουμε και λέμε, λοιπόν:

Ο Κώστας Μπακούρης, βραβευμένος πρόσφατα για την ταινία μικρού μήκους «Heimlich» με τον Μάκη Παπαδημητρίου, έπλασε τον ηδονοβλεπτικό κόσμο του – παρόντος στις παραστάσεις – Μάριου Ποντίκα, στους «Θεατές». Εστιάζοντας σε έναν ηδονοβλεψία του διπλανού διαμερίσματος, που γίνεται μάρτυρας του φόνου ενός πρώην ταγματασφαλίτη και της αυτοκτονίας της γυναίκας του, αλλά ταμπουρώνεται πίσω από το «δεν βαριέσαι». Με τον παλαίμαχο Γιώργο Κωνσταντίνου σε ρόλο κεντρικού αφηγητή και τους ερασιτέχνες ηθοποιούς (καθηγητές και γονείς στο 2ο Δημοτικό Βούλας, στο πρόγραμμα του σκηνοθέτη Δημήτρη Αγορά) Ηλία Γεωργαθανασόπουλο, Γιάννη Κόλια, Κατερίνα Κουφοπούλου, Παντελία Τζαγκαράκη.

Ο μικρομηκάς, σεναριογράφος και δημιουργός της ομάδας Ονειρόκυκλοι Ηλίας Φλωράκης (που συνέβαλε και σε μία από τις μεγάλες επιτυχίες της χρονιάς, τον «Άρη» της Σοφίας Αδαμίδου, σε σκηνοθεσία Βασίλη Μπισμπίκη, στο Cartel) είδε τρεις διαφορετικές προσωπικότητες… Ιουλιέτας, στο «Και Ιουλιέτα» του Άκη Δήμου, όπου η σαιξπηρική ηρωίδα μένει μόνη και αναπολεί μετά τον θάνατο του Ρωμαίου της. Πέρα από την υποβλητική μουσική του ηθοποιού και μουσικού Τάσου Σωτηράκη (συγκλονιστικού «Άρη» Βελουχιώτη στο Cartel), τον εαυτό τους έδωσαν επί σκηνής οι Ανδρονίκη Αβδελιώτη, Αγγελική-Ειρήνη Μήτση, Λία Τσάνα, Νικόλας Μίχας.

«Πόσα ζώα χωράει ένας άνθρωπος;!» ήταν ο ερωτηματικός τίτλος του νέου θεατρικού από τον Τσιμάρα Τζανέτο στο οποίο ανέλαβε να δώσει ζωή επί σκηνής, με φόντο μια συνεχή προβολή ανθρώπων και στιγμών (σε βίντεο του Γιώργου Τσιρογιάννη), ο πολυπράγμων στο θέατρο και στο σινεμά Θοδωρής Βουρνάς (εντυπωσιακή φέτος η παράστασή του «BU21» του Στιούαρτ Σλέιντ, για το… μεταίσθημα των επιζώντων μιας φανταστικής τρομοκρατικής επίθεσης στο Λονδίνο). Με έναν Άνθρωπο, μια Κατσαρίδα και μια Γάτα με τη μορφή των ηθοποιών Στέλιου Γιαννακού, Μάριου Ραμμού, Νίκου Βατικιώτη. Εκεί που «η ταυτότητα αμφισβητείται, η αίσθηση της λογικής χάνεται και οι σταθερές που οικοδομούν την κοινωνία και τον άνθρωπο, τίθενται στο μικροσκόπιο», όπως και έννοιες όπως «αλήθεια» και σεξουαλικότητα.

Μικρογραφία

Στο πλαίσιο του οράματος του Νίκου Διαμαντή, καλλιτεχνικού διευθυντή του Δημοτικού Θεάτρου Πειραιά - που ανέλαβε και το πρόγραμμα - στο οποίο «κοινωνία και πολιτισμός είναι αναγκαίο να συμπορεύονται», οι «Α-βεβαιότητες» στο ολοκαίνουργιο έργο της δραστήριας και στο Λονδίνο Νίνας Ράπη βρήκαν τόπο μια καθημερινότητα με δρόμους και κώνους, με προβολές και ρυθμό ή αρρυθμία, που αντανακλά την ίδια την ζωή μας. Την ίδια την κοινωνία και τον «πολιτισμό» της.

Η πρωτοεμφανιζόμενη στα θεατρικά – με ταινιάκια στο ενεργητικό της – Ελένη Κορακάκη, κόρη του αγαπημένου λαϊκού συνθέτη Βαγγέλη Κορακάκη, έδωσε ρυθμό επί σκηνής με τον Body Music performer – Percussionist Simone Mongelli. Γύρω του έκριναν και διέκριναν ρυθμούς, αρρυθμίες, βεβαιότητες και αβεβαιότητες οι ηθοποιοί Ευθύμης Γεωργόπουλος, Λήδα Δουμουλιάκα, Ελεάννα Παναγουλέα, Νίκος Παντελίδης, Μάνος Παπαδάς.

Θυμάστε την τεράστια επιτυχία του έργου «Ποιος ανακάλυψε την Αμερική;» της Χρύσας Σπηλιώτη; Μια νέα «κοστουμαρισμένη» θεατρικά, με πολύ χιούμορ και με στόχο την ουσία της σχέσης δύο γυναικών, μεταξύ ανταγωνισμού και αγάπης, με φόντο τον ουτοπικό ροζ κόσμο της Μπάρμπι, εκδοχή του πρότεινε η δραστήρια στα κινηματογραφικά (και με άτομα με ειδικές δεξιότητες και όχι αναπηρίες, αν θα θέλαμε να είμαστε πολιτικώς ορθοί) και λιγότερο στα θεατρικά Βίβιαν Παπαγεωργίου. Με φόντο το ακορντεόν του Φραγκίσκου Κοντορούση και το τραγούδι του Νίκου Ζιάζιαρη, με τις ηθοποιούς Δήμητρα Σύρου και Έλενα Τυρέα.

Είναι ζωντανή, όπως νομίζει η ίδια, η Αντιγόνη; Ή είναι νεκρή και δεν το ξέρει; Και βγάζει στην επιφάνεια το τέρας που κατοικεί μέσα στους ήρωες του εμβληματικού «Προξενιού της Αντιγόνης» του αείμνηστου Βασίλη Ζιώγα. Στην παράσταση του κινηματογραφικά δραστήριου (αλλά και σε τόπους προσφυγικούς) Βασίλη Τζιώκα, που με τρόπο σχεδόν γκροτέσκο – με μακιγιάζ και κοστούμια - είχε την ιδέα να φωτίσει την διπροσωπία και τα εννοούμενα κάτω από τις γραμμές και τις λέξεις που εξέφεραν οι ηθοποιοί του, Ανδρονίκη Αβδελιώτη, Μαρία Νεφέλη Δούκα, Ιωάννα Παυλίδου, Ελένη Φερτίδη.

Μικρογραφία

Η ιδέα του προγράμματος στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά έφερε επί σκηνής και δύο έργα, αδοκίμαστων στο θέατρο νέων δημιουργών, σε πρώτη παρουσίαση και σε σκηνοθεσία καθιερωμένων θεατρικών σκηνοθετών.

Η «Τρούφα» της Φραντζέσκας Α. Γιαννακού, που σχεδόν σε παραλληλία με το έργο του Τσιμάρα Τζανάτου αναρωτήθηκε «Καλά, έχει τόση αξία ο άνθρωπος;» ή διαπίστωσε «Μετά το Ολοκαύτωμα γίναμε όλοι αθώοι», είδε 23 «καρναβαλιστές» επί σκηνής, όπως τους ήθελε η σκηνοθέτις Γεωργία Μαυραγάνη (το «Γκιάκ» της για το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, για τον γράφοντα, ήταν από τις καλύτερες παραστάσεις των τελευταίων ετών). Εδώ, κινήθηκαν, ακούστηκαν, συνέθεσαν ερμηνευτικά νεότατοι ηθοποιοί από την σχολή θεάτρου «δήλος» της Δήμητρας Χατούπη: Αγαπίου Νέδη, Αποσκίτης Γιάννης, Ασπρομάλλη Ευδοκία, Γεωργοσοπούλου Ναταλία, Δαβουρλή Ζωή, Κολιάκη Ελίνα, Κοντογιώργης Φίλιππος, Κούρου Λυδία, Λιαρόπουλος Παναγιώτης, Λιονάκης Νεκτάριος, Λούβαρη Άννα-Λούνα, Λυσανδρόπουλος Θανάσης, Μητσιόπουλος Χάρης, Μπίμης Τάσος, Νάστος Δημήτρης, Νικολάου Αλεξάνδρα, Νικολάου Σταυρούλα, Ομορεγκιέ-Νεάνθη Δανάη, Πάντου Φιλιώ, Παπούλια Μαρίνα, Ροδοπούλου Σύνθια, Σαχινιάν Ναρόντ, Σιώζος, Κωνσταντίνος, Τζίτζης Σίμος.

Εκτός της υποβλητικής κεντρικής σκηνής του Δημοτικού Θεάτρου Πειραιά, τέλος, ο δραστήριος σκηνοθέτης Θωμάς Βελισσάρης «είδε» στημένο στο υπέρλαμπρο φουαγιέ, υπό την μουσική του μαιτρ Μίνου Μάτσα, το ολοκαίνουργιο έργο «Λο» των Αλέκου Λούντζη και Αναστασίας Μητροπάνου (κόρης του αξέχαστου λαϊκού βάρδου). Με ένα «διπλό» κορίτσι, «που είναι παίκτης και παίγνιο ταυτοχρόνως, που χρησιμοποιεί τα όπλα της την ίδια στιγμή που τα ανακαλύπτει». Χάρη στις Μελισσάνθη Ρεγκούκου, Μυρτώ Σαρρή, αλλά και τους Αδριανό Γκάτσο, Γιάννη Ναβραζίδη, Αντώνη Πριμηκύρη και τη συμμετοχή του σκηνοθέτη ως ηθοποιού.

Μία ευχή, για το φινάλε: Η επιτυχία που είχαν τόσες νεανικές ή νέες ματιές πάνω στο νεώτερο ελληνικό έργο να ευοδωθούν στο φθινοπωρινό νεανικό φεστιβάλ του Δημοτικού Θεάτρου Πειραιά.

Μικρογραφία
Newsroom