Δευτέρα - 11 Δεκεμβρίου 2017

Μεγαλοστελέχη της Silicon Valley «τρέμουν» την τεχνολογία: «Χακάρουν το μυαλό μας»

Μεγαλοστελέχη της Silicon Valley «τρέμουν» την τεχνολογία: «Χακάρουν το μυαλό μας»

Ο Τζάστιν Ρόσενστεϊν έχει μπλοκάρει το Reddit, έχει διαγράψει τον εαυτό του από το Snapchat το οποίο μάλιστα συγκρίνει με την ηρωίνη και έχει βάλει περιορισμούς στην χρήση που κάνει στο Facebook. Ο 34χρονος αγόρασε ένα καινούργιο iPhone και είπε στον βοηθό του να εγκαταστήσει ένα «γονικό έλεγχο», έτσι ώστε να μην μπορεί να κατεβάσει καμία απολύτως εφαρμογή.

Γνωρίζει πολύ καλά πόσο εύκολο είναι να πέσει κανείς στην παγίδα των «Likes» στο Facebook, τα οποία περιγράφει ως «σαγηνευτικά» και «ανούσια». Και ο Ρόσενστεϊν ξέρει πολύ καλά γιατί πράγμα μιλάει. Είναι άλλωστε ο υπάλληλος του facebook που δημιούργησε το κουμπί «like»...

Μία δεκαετία μετά την ιδέα που είχε για το συγκεκριμένο κουμπί, το οποίο τότε χαρακτήρισε ως «εκπληκτικό», ο Ρόσενστεϊν ανήκει σε μία μικρή αλλά εξελισσόμενη ομάδα από αιρετικούς της Silicon Valley που διαμαρτύρονται για την άνοδο της λεγόμενης «οικονομίας της προσοχής»: ένα διαδίκτυο που διαμορφώνεται γύρω από τις απαιτήσεις της διαφήμισης.

Τα μέλη της ομάδας αυτής είναι, στην πλειοψηφία τους διευθυντικά στελέχη που δεν έχουν φαινομενικά κανέναν λόγο να μην υποστηρίζουν την άποψη πως οι εταιρίες – κολοσσοί για τις οποίες εργάζονται ή εργάζονταν, θα κάνουν τον κόσμο καλύτερο.

Κι όμως. Άνθρωποι σαν τον Ρόσενστεϊν, άνθρωποι που ουσιαστικά «έχτισαν» τον σημερινό ψηφιακό κόσμο, προσπαθούν να ξεφύγουν από αυτόν. «Είναι πολύ συνηθισμένο,» λέει ο Ρόσενστεϊν, «άνθρωποι που ανέπτυξαν πράγματα με τις καλύτερες προθέσεις, να βλέπουν στην συνέχεια πως αυτά έχουν απρόβλεπτες, αρνητικές συνέπειες».

Γιατί ανησυχούν αυτοί που βρίσκονται στην ίδια ομάδα με τον Ρόσενστεϊν; Για την ψυχολογία των ανθρώπων που, όπως δείχνουν οι έρευνες ακουμπούν το τηλέφωνο τους 2.617 φορές την ημέρα. Η άνθηση της τεχνολογίας, με απλά λόγια, είναι εθιστική, αποσπά την προσοχή των ανθρώπων και χαμηλώνει το IQ τους.


Ο Τζάστιν Ρόσενστεϊν

Οι ανησυχίες όμως αυτές είναι ασήμαντες σε σύγκριση με τις καταστροφικές συνέπειες για το πολιτικό σύστημα, που όπως πιστεύουν ορισμένοι από τους συναδέλφους του Ρόσενστεϊν μπορούν να αποδοθούν στην άνοδο των social media και στην αγορά που βασίζεται στην προσοχή που αυτά δημιουργούν.

Σχεδιάζοντας μια ευθεία γραμμή ανάμεσα στον εθισμό στα κοινωνικά μέσα ενημέρωσης και στους πολιτικούς σεισμούς όπως το Brexit και η άνοδος του Ντόναλντ Τραμπ, τα πρώην μεγαλοστελέχη της Silicon Valley υποστηρίζουν ότι οι ψηφιακές δυνάμεις έχουν ισοπεδώσει πλήρως το πολιτικό σύστημα και θα μπορούσαν ακόμη και να καταστήσουν την δημοκρατία, όπως την ξέρουμε, ξεπερασμένη.

Η συνάδελφος του Ρόσενστεϊν, Λέα Πίρλμαν, που δούλεψε μαζί του στην ομάδα που ανακάλυψε το γνωστό κουμπί «like» στο facebook (και το οποίο μετά ουσιαστικά αντέγραψε στην συνέχεια το twitter και το instagram) έχει πάρει έναν βοηθό που ειδικεύεται στα social media, για να τσεκάρει την σελίδα της στο Facebook, έτσι ώστε να μην το κάνει η ίδια.

«Εμείς μπορούμε να μιλάμε γι' αυτό γιατί είμαστε η τελευταία γενιά που θυμάται πως ήταν η ζωή πριν την ύπαρξη των social media» λέει ο Ρόσενστεϊν στον Guardian. Άλλωστε τόσο εκείνος, όσο και η Πίρλμαν, αλλά και τα υπόλοιπα μέλη της ομάδας διανύουν την 3η δεκαετία της ζωής τους. Δεν είναι τυχαίο λοιπόν το ό,τι αντιδρουν, όπως υποστηρίζουν.

Ο Ρόσενστεϊν μάλιστα αποκάλυψε πολλοί πως αυτούς τους νέους τεχνολόγους στέλνουν τα παιδιά τους σε ελίτ σχολεία της Silicon Valley, όπου απαγορεύονται τα iPhones, iPads, ακόμη και οι φορητοί υπολογιστές. Μοιάζουν να τηρούν μια... συμβουλή που κυκλοφορούσε στην δική τους νιότη σχετικά με τους κινδύνους της αντιμετώπισης των ναρκωτικών: «Ποτέ μην ... φτιάχνεσαι με το δικό σου προϊόν» έλεγαν τότε.

Ένας 33χρονος πρώην υπάλληλος της Google, ο Τρίσταν Χάρις, έγινε ένας από τους πιο μεγάλους επικριτές της βιομχανίας της τεχνολογίας. «Όλοι μας είμαστε συνδεδεμένοι σε αυτό το σύστημα», λέει. «Μπορούμε όλοι να γίνουμε πειραματόζωα. Οι επιλογές μας δεν είναι τόσο ελεύθερες όσο νομίζουμε ότι είναι»

Ο Χάρις ο οποίος έχει χαρακτηριστεί ως «το πιο κοντινό πράγμα που έχει η Silicon Valley σε συνείδηση», επιμένει ότι δισεκατομμύρια άνθρωποι δεν έχουν στην πραγματικότητα επιλογή για το αν θα χρησιμοποιήσουν αυτές τις πανταχού παρούσες τεχνολογίες και πως αγνοούν σε μεγάλο βαθμό τους αόρατους τρόπους με τους οποίους ένας μικρός αριθμός ανθρώπων στην Silicon Valley διαμορφώνει τη ζωή τους.

Απόφοιτος του πανεπιστημίου του Στάνφορντ, ο Χάρις είναι ψυχολόγος συμπεριφοράς, σεβαστός στους τεχνολογικούς κύκλους για την μοναδική του ικανότητα να βρίσκει τρόπους με τους οποίους ο τεχνολογικός σχεδιασμός μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να πείσει τους ανθρώπους.

«Μια χούφτα ανθρώπων, που εργάζονται σε μια χούφτα εταιρίες τεχνολογίας, μέσω των επιλογών τους, θα καθοδηγήσουν αυτό που σήμερα σκέφτονται ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι», ανέφερε σε πρόσφατη ομιλία του στο Βανκούβερ ο Χάρις.

«Αλλάζει τη δημοκρατία μας και αλλάζει την ικανότητά μας να έχουμε τις συνομιλίες και τις σχέσεις που θέλουμε μεταξύ μας».


Ο Τρίσταν Χάρις

Ο Τζέιμς Ουίλιαμς δεν πιστεύει ότι η συζήτηση που γίνεται για τη δημιουργία «δυστοπίας» είναι υπερβολική. Ο πρώην υπάλληλος στρατηγικής της Google που δημιούργησε το σύστημα μετρήσεων για την παγκόσμια διαφημιστική δραστηριότητα αναζήτησης της εταιρείας, την περιγράφει ως την «μεγαλύτερη, πιο τυποποιημένη και πιο συγκεντρωτική μορφή ελέγχου στην ανθρώπινη ιστορία».

Ο 35χρονος, εγκατέλειψε την Google πέρυσι και ολοκληρώνει τώρα το διδακτορικό του στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης διερευνώντας τη δεοντολογία του πειστικού σχεδίου. Κάπως έτσι οδηγήθηκε στο να διερωτάται εάν η δημοκρατία μπορεί να επιβιώσει στη νέα τεχνολογική εποχή.

Λέει ότι άρχισε να «ανησυχεί» πριν από λίγα χρόνια, όταν διαπίστωσε ότι περιβάλλονταν από τεχνολογία που τον εμπόδιζε να επικεντρωθεί στα πράγματα που ήθελε να επικεντρωθεί. «Ήταν αυτό το είδος ατομικής, υπαρξιακής συνειδητοποίησης: τι συμβαίνει;» λέει «Δεν είναι η τεχνολογία που υποτίθεται ότι κάνει το εντελώς αντίθετο από αυτό;»

Θυμάται μάλιστα την στιγμή που του μπήκε αυτή η ιδέα. Όταν κοίταξε σε έναν από τους πίνακες ελέγχου της Google, μια πολύχρωμη οθόνη που δείχνει πόσους ανθρώπους επηρέασε η εταιρία για συγκεκριμένους διαφημιστές. «Συνειδητοποίησα ότι αυτό που έβλεπα ήταν κυριολεκτικά ένα εκατομμύριο άνθρωποι που με κάποιο τρόπο τους πείσαμε να κάνουν κάτι που δεν θα έκαναν διαφορετικά».

Μετά τις εκλογές των ΗΠΑ, ο Ουίλιαμς διερωτήθηκε για το αν η εξάρτηση μας από το διαδίκτυο διαβρώνει την ικανότητά μας να θυμόμαστε, να λογίζουμε, να λαμβάνουμε αποφάσεις για μας.

«Η δυναμική της νέας τεχνολογίας είναι δομικά διαμορφωμένη για να υπονομεύσει την ανθρώπινη βούληση. Αν η Apple, το Facebook, το Google, το Twitter, το Instagram και το Snapchat δίνουν την ικανότητα σε κάποιον να ελέγχει το μυαλό μας, θα μπορούσε να υπάρξει ένα σημείο στο οποίο η δημοκρατία δεν λειτουργεί πλέον;

Θα μπορέσουμε να το αναγνωρίσουμε, αν και όποτε θα συμβεί;», ρωτά ο Ουίλιαμς. «Και αν δεν μπορούμε, τότε πώς ξέρουμε ότι δεν έχει συμβεί ήδη;»

Ο 39χρονος Νιρ Έγιαλ, σύμβουλος στις μεγάλες τεχνολογικές εταιρίες ο οποίος ειδικεύεται στο πως να δημιουργεί «συνήθειες» στους καταναλωτές εξηγεί πως ο χρήστης του ίντερνετ μπορεί να δημιουργήσει μία σχέση εξάρτισης με αυτό: «Μπαίνεις για λίγα λεπτά στο YouTube, το Facebook, ή το Twitter για να τσεκάρεις τι γίνεται και περνάς μια ώρα εκεί. Αυτό δεν είναι τυχαίο. Τα σάιτ έχουν σχεδιαστεί με τέτοιο τρόπο ώστε να πετυχαίνουν αυτή την εξάρτηση».

Εξηγεί τα ψυχολογικά τρικ που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να κάνουν τους ανθρώπους να αναπτύξουν συνήθειες, ή για να εκμεταλλευτούν αρνητικά συναισθήματα. «Τα συναισθήματα της πλήξης, της μοναξιάς, της απογοήτευσης, της σύγχυσης και της αναποφασιστικότητας γίνονται στοιχεία εκμετάλλευσης» λέει χαρακτηριστικά

Ο Έγιαλ μάλιστα αποκάλυψε πόσο μακριά έχει φτάσει ώστε να προστατεύσει την οικογένειά του από τον εθισμό. Έχει εγκαταστήσει στο σπίτι του έναν χρονοδιακόπτη ο οποίος διακόπτει την πρόσβαση στο διαδίκτυο σε καθορισμένο χρόνο κάθε μέρα. «Η ιδέα είναι να θυμόμαστε ότι δεν είμαστε αδύναμοι», είπε. «Έχουμε τον έλεγχο»

Τον έχουμε όμως; Εάν οι άνθρωποι που έχτισαν αυτές τις τεχνολογίες παίρνουν τέτοια μέτρα για να απεξαρτηθούν από αυτές, μπορούμε οι υπόλοιποι να τα καταφέρουμε;

Πηγή:insider.gr

ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΑ

Τα Ντοκουμέντα είναι μια δημοσιογραφική ιστοσελίδα ειδήσεων, ερευνών, αποκαλύψεων και απόψεων, με την επιμέλεια του Γιάννη Ντάσκα.

ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Newsletter

Συμπλήρωσε το e-mail σου και θα λαμβάνεις κάθε Πέμπτη το εβδομαδιαίο newsletter του ntokoumenta.gr με όλα τα νέα της Ελλάδας