Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο

Ελλάδα

Δολοφονίες δημοσιογράφων που ψάχνουν την Αλήθεια

Ο κατάλογος των θυμάτων είναι μακρύς...
Ελλάδα
Τετ, 10/10/2018 - 11:56
Γράφει o Κώστας Ντέμος

Πολλές από υποθέσεις διαφθοράς που παίρνουν τεράστια έκταση και δημοσιότητα εξαιτίας των δημοσιογράφων που εμπλέκονται για την ανάδειξή τους, προκειμένου ο κόσμος να μάθει τι ακριβώς συμβαίνει στα παρασκήνια της πολιτικής, γίνονται η αιτία και η αφορμή να δράσουν οι "σκιές" για να "κλείσουν ερμητικά τα στόματα", ώστε να διασφαλιστούν συμφέροντα που λυμαίνονται τις χώρες. 

Η δολοφονία της Βουλγάρας δημοσιογράφου Βικτόρια Μαρίνοβα, είναι η τελευταία μίας σειράς δολοφονιών πολλών άλλων δημοσιογράφων τα τελευταία χρόνια στην ΕΕ, μολονότι η γηραιά ήπειρος παραμένει ένα από τα πιο ασφαλή περιβάλλοντα εργασίας, για τους εργαζόμενους στον τομέα της πληροφόρησης.

Βαρύ φόρο αίματος έχουν πληρώσει οι δημοσιογράφοι σ΄ όλο το κόσμο. Στο γράφημα του ΑΠΕ αποτυπώνεται αυτή η διαπίστωση. Από το 2000-2016 , 2.294 δημοσιογράφοι δολοφονήθηκαν! 161 ήταν γυναίκες! Το 72% των δημοσιογράφων που σκοτώθηκαν δεν ήταν ανταποκριτές σε κάποια άλλη χώρα. Δολοφονήθηκαν στη χώρα τους, επειδή κάποιους ενόχλησαν! Το 8% ήταν ανταποκριτές σε εμπόλεμες ζώνες.

Στην 20άδα των χωρών με τις περισσότερες δολοφονίες δημοσιογράφων πρώτο είναι το Ιράκ με 344 και δεύτερη η Συρία με 163.

Μικρογραφία

Δολοφονίες όμως έχουμε και στην Ευρωπαική Ένωση

1. Η Σουηδή δημοσιογράφος Κιμ Γουόλ δολοφονήθηκε ενώ βρισκόταν σε ένα υποβρύχιο στις 10 Αυγούστου του 2017. Ο βασικός ύποπτος είναι ο Δανός εφευρέτης Πέτερ Μάντσεν, ιδιοκτήτης του υποβρυχίου, του οποίου ήθελε να κάνει το πορτρέτο.

2. Η 53χρονη δημοσιογράφος και μπλόγκερ κατά της διαφθοράς Ντάφνι Καρουάνα Γκαλίζια δολοφονήθηκε στις 17 Οκτωβρίου του 2017 στη Μάλτα όταν ανατινάχτηκε το παγιδευμένο με εκρηκτικά αυτοκίνητό της μπροστά από το σπίτι της. Εντόπιζε τις παράνομες και προσοδοφόρες μεταφορές και τα φορολογικά οφέλη για τις ξένες εταιρείες σε ένα νησί που φιλοξενεί περίπου 70.000 εταιρείες offshore και τις έδρες των μεγαλύτερων ομίλων τυχερών παιχνιδιών.

3. Τα μέλη της σύνταξης του γαλλικού σατιρικού περιοδικού Charlie Hebdo έπεσαν θύμα στις 7 Ιανουαρίου του 2015 επίθεσης με Καλάσνικοφ που έγινε στην έδρα του εντύπου στο Παρίσι από δύο αδέλφια τρομοκράτες, που δήλωναν ότι ανήκουν στην Αλ Κάιντα στην Αραβική Χερσόνησο (Aqpa). Μεταξύ των 12 νεκρών βρίσκονται οι σκιτσογράφοι Βολίνσκι, Καμπί, Σαρμπ, Ονορέ και Τινιού, δυο αρθρογράφοι της εφημερίδας –ο οικονομολόγος Μπερνάρ Μαρί και η ψυχίατρος Έλσα Καγιάτ– και ένας διορθωτής ο Μουσταφά Ουράντ.

4. Ο Έλληνας δημοσιογράφος Σωκράτης Γκιόλιας δολοφονήθηκε με πολλές σφαίρες μπροστά από το σπίτι του στην Αθήνα, στις 19 Ιουλίου του 2010. Η ακροαριστερή οργάνωση Σέχτα Επαναστατών ανέλαβε την ευθύνη για τη δολοφονία του. Ο Γκιόλιας ήταν διευθυντής του ιδιωτικού ραδιοφωνικού σταθμού Thema FM και ένα από τα στελέχη του γνωστού μπλογκ troktiko.gr, το οποίο αποκάλυπτε σκάνδαλα των πολιτικών και επιχειρηματικών κύκλων.

Δεν μένουμε όμως σ΄αυτά. Υπάρχουν και άλλοι δημοσιογράφοι που κυνήγησαν την διαφθορά, το ψέμα και τις πολιτικές ατασθαλίες. 

Μικρογραφία

Άννα Στεπάνοβνα Πολιτκόφσκαγια, Ρωσία 2006

Η Πολιτκόφσκαγια, ρωσίδα δημοσιογράφος, ήταν γνωστή για την αντίθεσή της στην διακυβέρνηση του Βλάντιμιρ Πούτιν. Εξέδωσε αρκετά βραβευμένα βιβλία για την Τσετσενία και το καθεστώς του Πούτιν, ενώ αναμείχθηκε σε πολλές περιπτώσεις διαπραγματεύσεων για την απελευθέρωση ομήρων.

Δολοφονήθηκε στις 7 Οκτωβρίου το 2006. Βρέθηκε νεκρή στο ασανσέρ της πολυκατοικίας της, στην Μόσχα. Ένα πιστόλι Makarov και τέσσερις σφαίρες βρέθηκαν δίπλα της. Την ημέρα της δολοφονίας της, η Πολιτκόφσκαγια σκόπευε να καταθέσει μια ιστορία για τις πρακτικές βασανισμού που πιστεύεται ότι χρησιμοποιούσαν οι Τσετσένικες αρχές. 

Στο παρελθόν είχε πέσει θύμα κι άλλων αποπειρών δολοφονίας. Το 2003 ένας Ρώσος αξιωματικός κατηγορήθηκε για απόπειρα δολοφονίας εναντίων της, ενώ κατά τη διάρκεια της κρίσης στο Μπεσλάν το 2004, δηλητηριάστηκε από το τσάι που ήπιε ενώ πετούσε για να πάει εκεί, κι έτσι δεν έφτασε ποτέ. 

Μικρογραφία

Lasantha Wickramatunga, Σρι Λάνκα 2009

Ο αρχισυντάκτης της εφημερίδας The Sunday Leader, είχε προβλέψει τη δολοφονία του και μάλιστα είχε γράψει και άρθρο γι’ αυτό, που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα του 3 μέρες μετά το θάνατό του. 
Συγκεκριμένα ανέφερε ότι η αιτία της δολοφονίας του ήταν ότι τιμούσε την ανεξάρτητη δημοσιογραφία σε μία χώρα όπου το επάγγελμά του είχε γίνει επικίνδυνο.

Χαρακτηριστική ήταν η αναφορά του σε διπλωμάτες που τον είχαν προσεγγίσει και απειλήσει στο παρελθόν, ενώ έγραψε ότι αν έχανε την ζωή του, η κυβέρνηση θα ήταν ο δολοφόνος του. 

Η εκτέλεση του ήταν αφορμή για την μεγαλύτερη συγκέντρωση διαμαρτυρίας που οργανώθηκε ποτέ στην Σρι Λάνκα, με 4.000 άτομα να διαμαρτύρονται για τη δολοφονία του. 

Μικρογραφία

Βικτόρια Μαρίνοβα: Ο βιασμός και η δολοφονία της Βουλγάρας δημοσιογράφου 

H 30χρονη Βικτόρια Μαρίνοβα, μητέρα δύο παιδιών, δολοφονήθηκε με βάρβαρο τρόπο. Η «πένα» της ενοχλούσε μάλλον παράφορα το καθεστώς Μπορίσοφ. 

Οι χρήστες στα social media εκφράζουν την οργή και τον αποτροπιασμό τους για την άγρια δολοφονία της άτυχης δημοσιογράφου η οποία βιάστηκε και εν συνεχεία στραγγαλίστηκε. Η δολοφονία της έγινε ενώ ερευνούσε ατασθαλίες για κοινοτικά κονδύλια. H σορός της εντοπίστηκε στην πόλη Ρούσε της Βουλγαρίας.

"Ο θάνατος της προκλήθηκε από χτυπήματα στο κεφάλι και ασφυξία και κατά πάσα πιθανότητα συνέβη το φως της ημέρας", σύμφωνα με την ανακοίνωση του αρμόδιου εισαγγελέα.

Η γοητευτική Βικτόρια Μαρίνοβα ήταν δημοφιλής δημοσιογράφος στη Βουλγαρία και θεωρείτο η καλύτερη στην ερευνητική δημοσιογραφία. Ήταν μία ισχυρή «φωνή» που υπερασπιζόταν την ελευθερία της έκφρασης. Η έρευνά της επικεντρωνόταν στη διαφθορά του κράτους.

Η Μαρίνοβα άφησε την τελευταία της πνοή στις 7 Οκτωβρίου. Η ιατροδικαστική έκθεση επιβεβαίωσε ότι πρώτα βιάστηκε και εν συνεχεία δολοφονήθηκε άγρια. Σύμφωνα με τα βουλγαρικά ΜΜΕ, ο βιασμός της έγινε για να παραπλανήσει την έρευνα. Το κίνητρο του δράστη ήταν ένα: η δολοφονία της Μαρίνοβα για παραδειγματισμό...

Δημοσιογράφος και μέλος του Δ.Σ του τηλεοπτικού σταθμού TVN, διεξήγαγε έρευνα σχετικά με υπόθεση διαφθοράς που αφορά διασπάθιση κοινοτικών πόρων. Η βουλγαρική αστυνομία ανέφερε ότι δεν υπάρχουν στοιχεία που να δείχνουν ότι η δολοφονία της Μαρίνοβα σχετίζεται με την έρευνά της. Ωστόσο, η τελευταία εκπομπή της Mαρίνοβα αφορούσε έρευνα για εταιρείες που εμπλέκονται σε κοινοτικά χρηματοδοτούμενα σχέδια υποδομών, τα οποία διαχειρίζονται οι τοπικές αρχές. 

Στο σχετικό ρεπορτάζ η μακρυμαλλούσα δημοσιογράφος είχε αποκαλύψει ότι το 30% με 40% της χρηματοδότησης που έλαβε ένας όμιλος εταιρειών σπαταλήθηκε ή χρησιμοποιήθηκε για δωροδοκίες. Ο περιφερειακός εισαγγελέας της πόλης Ρούσε, Γκεόργκι Γκεόργκιεφ, δήλωσε στη βρετανική εφημερίδα «Guardian», πως ο θάνατος της προκλήθηκε από χτυπήματα στο κεφάλι και ασφυξία. Η σορός της αναγνωρίστηκε, όπως αναφέρουν οι αρχές, από τατουάζ με τα αρχικά της. Πάνω της δεν βρέθηκαν ούτε το κινητό της τηλέφωνο, ούτε τα κλειδιά της, ενώ έλειπαν και τα ρούχα της.

Ομάδες καταπολέμησης της διαφθοράς και ευρωβουλευτές ζήτησαν από την βουλγαρική κυβέρνηση και τις αρχές την πλήρη διερεύνηση του θανάτου της δημοσιογράφου. Ο εκπρόσωπος αρμόδιος για την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης στον ΟΑΣΕ, Αρλέμ Ντεζίρ δήλωσε «σοκαρισμένος» από την δολοφονία της δημοσιογράφου και ζήτησε «πλήρη και ενδελεχή έρευνα», με μήνυμά του στο Twitter. 

Μικρογραφία

Δάφνη Καρουάνα Γκαλίσια

Νεκρή από βόμβα που είχε τοποθετηθεί κάτω από το αυτοκίνητό της κοντά στο σπίτι της, βρέθηκε η Δάφνη Καρουάνα Γκαλιζία, η δημοσιογράφος που ηγήθηκε της έρευνας των Panama Papers για τη διαφθορά στη Μάλτα.

Η Δάφνη Καρουάνα Γκαλιζία πέθανε το απόγευμα της Δευτέρας όταν το αυτοκίνητό της, ένα  Peugeot 108, καταστράφηκε από μια ισχυρή εκρηκτική συσκευή που διέλυσε το αυτοκίνητο.  

Η 53χρονη Δάφνη Καρουάνα Γκαλίσια, η δημοσιογράφος που είχε ουσιαστικά πυροδοτήσει πρόωρες εκλογές το καλοκαίρι, καθώς συνέδεσε τη σύζυγο του πρωθυπουργού Μουσκάτ με εταιρεία offshore στον Παναμά, βρήκε τραγικό θάνατο μέσα στο αυτοκίνητό της που ήταν παγιδευμένο με εκρηκτικά.

«Η μητέρα μου δολοφονήθηκε γιατί στάθηκε ανάμεσα στο κράτος δικαίου και σε αυτούς που θέλησαν να το παραβιάσουν, όπως πολλοί δυνατοί δημοσιογράφοι», είπε την επομένη ο γιος της, Μάθιου. Η 53χρονη αρθρογραφούσε σε μεγάλες εφημερίδες της Μάλτας αλλά και στο προσωπικό της blog, στο οποίο καταπιανόταν μεταξύ άλλων με θέματα πολιτικής και οργανωμένου εγκλήματος, χρησιμοποιώντας αφειδώς χαρακτηρισμούς όπως «μαφιόζος», «διεφθαρμένος» κ.λπ. «Εδώ βρισκόμαστε. Ενα κράτος-μαφία, στο οποίο τώρα μπορείς να αλλάξεις το φύλο σου στην ταυτότητα (δόξα σοι ο Θεός!) αλλά στο οποίο μπορείς επίσης να τιναχτείς στον αέρα επειδή ασκείς τις βασικές σου ελευθερίες», προσέθεσε ο Μάθιου Καρουάνα Γκαλίσια, ο οποίος άκουσε την έκρηξη από το σπίτι του και προσπάθησε μάταια να απεγκλωβίσει τη μητέρα του από το φλεγόμενο αυτοκίνητο.

Δεκαπέντε μέρες πρίν τη δολοφονία της, η δημοσιογράφος είχε απευθυνθεί στην αστυνομία υποστηρίζοντας ότι απειλείται, χωρίς να είναι σαφές από ποιους, καθώς είχε πολλούς εχθρούς. Νωρίτερα φέτος, βασιζόμενη στα στοιχεία της Διεθνούς Κοινοπραξίας Ερευνητικών Δημοσιογράφων και σε δικές της πηγές, η Καρουάνα Γκαλίσια είχε υποστηρίξει ότι ιδιοκτήτρια της εταιρείας Egrant του Παναμά ήταν η Μισέλ Μουσκάτ. Σύμφωνα με την Καρουάνα Γκαλίσια, η σύζυγος του πρωθυπουργού, ο υπουργός Ενέργειας και ο αρχηγός του γενικού επιτελείου λάμβαναν, μέσω Παναμά, χρήματα από το Αζερμπαϊτζάν.

Ο πρωθυπουργός Μουσκάτ είχε διαψεύσει τα δημοσιεύματα και είχε κινηθεί δικαστικά κατά της Γκαλίσια, προκηρύσσοντας παράλληλα πρόωρες εκλογές, τις οποίες κέρδισε. Χθες ο Μουσκάτ χαρακτήρισε «βάρβαρη» τη δολοφονία και δεσμεύθηκε για τη διαλεύκανσή της. «Αφού δεν μπορούμε να έχουμε ελευθερία του λόγου, ας έχουμε τουλάχιστον Δικαιοσύνη», έγραφε ένα από τα πλακάτ των εκατοντάδων συγκεντρωμένων έξω από το δικαστικό μέγαρο της πρωτεύουσας Βαλέτα, στο αυθόρμητο κύμα διαμαρτυρίας για τη δολοφονία της δημοσιογράφου, ενώ ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Αντόνιο Ταγιάνι έκανε λόγο για «τραγικό παράδειγμα δημοσιογράφου που θυσίασε τη ζωή της στην αναζήτηση της αλήθειας».

Μικρογραφία

Γιαν Κούτσιακ

Σλοβάκος δημοσιογράφος που ερευνούσε για φορολογική απάτη επιχειρηματιών που συνδέονται με το κυβερνών κόμμα της χώρας δολοφονήθηκε ενώ βρισκόταν στο σπίτι του το Σαββατοκύριακο, μετέδωσε σήμερα ο ειδησεογραφικός ιστότοπος Dennik N, επικαλούμενος το υπουργείο Εσωτερικών.

Υπάρχουν «βάσιμες υποψίες» ότι η δολοφονία του συνδέεται με την έρευνά του, ανακοίνωσε ο γερμανικός εκδοτικός όμιλος Axel Springer.

Ο 27χρονος εργαζόταν για το Aktuality.sk, τμήμα του Ringier Axel Springer, για τρία χρόνια. Το τελευταίο δημοσίευμα του Κούτσιακ στο Aktuality.sk στις 9 Φεβρουαρίου αφορούσε τις υποψίες για φορολογική απάτη σε σχέση με πολυτελές συγκρότημα διαμερισμάτων στην Μπρατισλάβα.

Η υπόθεση αυτή γύρω από το συγκρότημα διαμερισμάτων προκάλεσε διαμαρτυρίες πέρυσι με αίτημα την παραίτηση του υπουργού Εσωτερικών Ρόμπερτ Κάλινακ για τις επιχειρηματικές του συναλλαγές με τον κτηματομεσίτη Λάντισλαβ Μπάστερνακ, για τον οποίο διεξάγεται έρευνα για πιθανή φορολογική απάτη. Και οι δύο αρνήθηκαν οποιαδήποτε ενοχή.

«Αν το έγκλημα αυτό συνιστά μια προσπάθεια να αποτραπεί ένας ανεξάρτητος εκδότης όπως ο Ringier Axel Springer Slovakia να αποκαλύψει οποιεσδήποτε παραβάσεις, θα το χρησιμοποιήσουμε ως ευκαιρία να είμαστε ακόμη πιο ευσυνείδητοι και συνεπείς στην εκπλήρωση της δημοσιογραφικής μας αποστολής», αναφέρει ο Axel Springer σε κοινή ανακοίνωση που εξέδωσε με τους Ringier AG, Ringier Axel Springer Slovakia και Ringier Axel Springer Media AG.

Η οικονομία της Σλοβακίας άνθισε και το βιοτικό της επίπεδο αυξήθηκε σε μεγάλο βαθμό μετά την ένταξή της στην ΕΕ το 2004, αλλά πολλοί Σλοβάκοι δηλώνουν ότι η χώρα τους δεν έχει καταφέρει ακόμη να υπερασπιστεί το κράτος δικαίου, ιδιαίτερα όσον αφορά την τιμωρία της δωροδοκίας.

Η λίστα με τις 20 χώρες στις οποίες έχουν σημειωθεί οι περισσότεροι θάνατοι δημοσιογράφων:

Ιράκ: 344, Συρία: 163, Φιλιππίνες: 154, Πακιστάν: 130, Μεξικό: 124, Κολομβία: 100, Ινδία: 100, Σομαλία: 75, Βραζιλία: 71, Ρωσία: 70, Αφγανιστάν: 56, Ιράν: 52, Ονδούρα: 43, Μπαγκλαντές: 40, ΗΠΑ: 38, Νιγηρία: 34, Υεμένη: 32, Ινδονησία: 29, Νεπάλ: 29, Γουατεμάλα: 28

Κώστας Ντέμος